Kız Kulesi’ndeki restorasyon deprem güçlendirme mi rant mı…

Türkiye’nin simge mekanlarından Kız Kulesi, “restorasyon” tartışmalarıyla gündemde.

Tarihi M.Ö. 410’a dayanan, 1453’te İstanbul’un fethinden sonra Fatih Sultan Mehmet’in adacıkta kale inşa ettirdiği kuledeki çalışmalar sürüyor.

Kültür Bakanlığı raporunda, Kız Kulesi’nin üst bölümüyle bitişik betonarme yapının sökülmesi ve yerine yığma, ahşap iskeletli olarak yeniden inşasının söz konusu olacağı belirtiliyor.

Independent Türkçe’den Lale Elmacıoğlu’nun haberine göre Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu’nun 7 Şubat 2023 tarih ve 8048 sayılı kararıyla uygun bulunan restorasyon tadilat projesi kapsamında da 6. Koruma Bölge Kurulu’nun gözetiminde, özellikle kulenin zemin kısmının genişletildiği göze çarpıyor.

“DEPREM İÇİN GÜÇLENDİRME”

Projenin danışmanları, Salacak açıklarındaki kulenin zemininde depreme karşı zemin güçlendirmesi yapıldığını savunsa da mevcut görüntüler tepki çekiyor.

Kültürel ve Doğal Mirası İzleme Platformu yöneticisi, arkeolog-editör Nezih Başgelen Kız Kulesi’ndeki mevcut görüntüleri eleştirdi.

İnşaat alanındaki durumu, “kaygı verici” olarak niteleyen Başgelen, Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu’nun depremlerden bir gün sonra (7 Şubat), Kız Kulesi restorasyonunda sona gelindiği kamuoyuna açıklanırken kulenin etrafına 198 adet fore kazık çakılacağının belirtilmesine tepkili.

Bu hamlenin restorasyona başlanmadan önce araştırılarak planlanması ve kurulca irdelenmesi gerektiğini belirten Başgelen, kazıkların 120’sinin tamamlandığını belirterek, “Bu işlem, böyle simge bir yapıda ve tarihi alanda nasıl projelendirilebildi” diye sordu.

Kazıkların kayalığa ve anıt yapıya verebileceği zararlara dikkati çeken Başgelen, oluşacak yeni alanın Kız Kulesi’nin denizle olan bağını kopartmaması ve eski ölçülerine sadık kalınması gerektiğini ifade etti.

Başgelen, dolgu yapılan ve fore kazık çakılan alanların sualtı arkeolojisi açısından kapsamlı taraması ve araştırmasının yapılıp yapılmadığını da sorgulanması gerektiğini kaydetti.

RANT GÖRÜŞÜ

Sanat Tarihi Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Şerif Yaşar da mevcut görüntülerin kabul edilemez olduğu görüşünde.

Tarihte yangına maruz kalan Kız Kulesi’nin 1943-44’te restorasyon geçirdiğini ve bir daha böyle bir tehlikeden etkilenmemesi adına kule kısmına betonarme eklenti yapıldığını aktaran Yaşar, zamanla betonarmenin işlevini yitirdiğini ve burayı söküp yerine orijinaline uygun şekilde ahşap ve demir eklentinin yapılma beklentisinin doğduğunu ancak yapılanların, söylenenlerden farklı olduğunu savundu.

“Bizlere makyajla sunmaya çalıştıkları şeyde, aslında özgün yapıyı bozuyorlar” diyen Yaşar, zemin genişletilmesinin Kız Kulesi’nin kültürel yapısına zarar gelecek seviyeye ulaştığını ileri sürdü.

Yaşar’a göre asıl amaç adacıktaki kafe ve restoran alanını büyütmek. Deprem güçlendirmesinin de ötesinde gelirleri artırmak amacıyla Kız Kulesi ranta açılmaya çalışılıyor.

Şerif Yaşar, şunları söyledi:

“Turizmden gelir elde etmek isteyebilirsiniz ama önceliğiniz kültürel mirası korumak ve özgünlük olmalı. Turizm geliri elde etmek ikinci plandadır. Kaldı ki bir gravürün görüntüsü üzerinden restorasyon yapılmaz. ‘Özgün hali budur, bunu yapacağız” demek yanlıştır.”

Mimar Korhan Gümüş ise platformun genişletilmesinden rahatsızlık duyduğunu kaydetti.

Mevcut platform genişletilmeden de zeminin sağlamlaştırılabileceğini ifade eden Gümüş’e göre ortaya çıkan tablo bir restorasyon faaliyetini yansıtmıyor, bilakis alan bir adaya dönüştürülüyor.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir